Netto koolhydraten berekenen: koolhydraten − vezels − polyolen

Je bekijkt een etiket en ziet het staan: polyolen. Of je telt koolhydraten en vraagt je af of die vezels er nu wel of niet bij horen. Herkenbaar. Veel mensen die koolhydraatarm of keto-bewust eten, lopen op dit punt vast. In deze blog leggen we stap voor stap uit wat polyolen zijn, hoe vezels en polyolen samenhangen met netto koolhydraten, en wat die labels als suikervrij, suikerarm en zonder toegevoegde suiker nu eigenlijk betekenen.

Wat zijn polyolen? (en wat is polyolen precies?)

Polyolen zijn een groep koolhydraten die van nature voorkomen in sommige vruchten en groenten, maar ook worden gebruikt als zoetstof in voedingsproducten. Je herkent ze op etiketten onder namen als erytritol, maltitol, sorbitol, xylitol en isomalt. In de EU vallen ze onder de categorie 'suikeralcoholen', hoewel ze geen alcohol bevatten in de gebruikelijke zin van het woord.

De reden waarom polyolen populair zijn in suikervrije producten en koolhydraatarme zoetmiddelen: ze smaken zoet, maar worden anders verwerkt door het lichaam dan gewone suiker. Ze leveren doorgaans minder calorieën per gram en hebben een lagere invloed op de bloedsuikerspiegel dan reguliere suikers.

Toch staan polyolen gewoon vermeld onder 'koolhydraten' op het voedingsetiket — en dat roept begrijpelijk vragen op bij iedereen die zijn koolhydraatinname bijhoudt.

Netto koolhydraten berekenen: koolhydraten − vezels − polyolen

De formule voor netto koolhydraten is eenvoudig:

Netto koolhydraten = totale koolhydraten − vezels − polyolen

Waarom mag je vezels en polyolen aftrekken? Omdat ze grotendeels niet worden opgenomen als glucose in het bloed. Vezels passeren grotendeels onverteerd door het spijsverteringskanaal. Polyolen worden slechts gedeeltelijk en langzamer opgenomen dan gewone suiker.

Een praktisch voorbeeld: stel een reep bevat 20 gram koolhydraten, waarvan 8 gram vezels en 6 gram polyolen. De netto koolhydraten zijn dan 20 − 8 − 6 = 6 gram. Dat is een flink verschil met de 20 gram totaal die je op het etiket ziet staan.

Wil je weten hoe je een voedingslabel correct leest? Check dan onze uitgebreide uitleg. En als je wilt weten wat netto koolhydraten zijn bij een koolhydraatarm dieet, vind je daar een handig overzicht.

Vezels en netto koolhydraten: waarom vezels er toe doen

Vezels zijn een bijzondere vorm van koolhydraten. Ze zitten in groenten, peulvruchten, zaden, noten en vezelrijke granen, maar worden door het menselijk lichaam niet afgebroken tot glucose. Dat maakt ze waardevol bij een bewust eetpatroon.

Er zijn twee soorten vezels: oplosbare en onoplosbare vezels. Oplosbare en onoplosbare vezels hebben allebei een eigen rol. Onoplosbare vezels ondersteunen het normale darmmotorische proces (een officieel toegestane EFSA-claim bij tarwezemelen van minimaal 10 gram per portie). Oplosbare vezels, zoals psyllium en havervezel, lossen op in water en vormen een gel in de darm.

Wil je meer vezels toevoegen aan je eetpatroon? Bij Dieetwebshop vind je producten zoals psylliumvezel poeder, havervezel van Sukrin en vezelrijke pasta van Smaakt. Lees ook onze blog over hoeveel vezels een vrouw per dag nodig heeft voor praktische richtlijnen.

Erytritol, maltitol en sorbitol: wat zijn de verschillen?

Niet alle polyolen zijn hetzelfde. Hieronder de meest voorkomende op een rij:

Erytritol is een van de populairste suikervervangers bij koolhydraatarm eten. Het bevat vrijwel geen calorieën en wordt voor het grootste deel onveranderd uitgescheiden via de nieren, zonder dat het gefermenteerd wordt in de darm. Daardoor geeft erytritol bij normale hoeveelheden zelden een laxerend effect. Je vindt erytritol bij Dieetwebshop van merken als Foodfunc, Go-Keto, GreenSweet en Protiplan.

Maltitol wordt veel gebruikt in suikervrije chocolade en snoep. Het smaakt vrij dicht bij suiker, maar heeft wel een hogere glycemische index dan erytritol of sorbitol. Voor wie streng koolhydraatarm eet, is het goed om hier bewust mee om te gaan: maltitol telt deels wel mee voor de bloedsuikerspiegel.

Sorbitol komt van nature voor in sommige vruchten en wordt ook als zoetstof gebruikt. Net als maltitol kan sorbitol bij grotere hoeveelheden een laxerend effect hebben. Je ziet het regelmatig in suikervrije kauwgom en snoep.

Wil je weten wat het verschil is tussen stevia en erythritol? Of welke soorten suikervervangers er zijn? Check onze uitleg op de klantenservicepagina.

Suikervrij, suikerarm of zonder toegevoegde suiker: wat is het verschil?

Op verpakkingen staan termen die op elkaar lijken, maar juridisch iets anders betekenen. Weten wat ze inhouden, helpt je bewuster te kiezen.

Suikervrij betekent dat een product maximaal 0,5 gram suiker per 100 gram of 100 ml bevat. Het product kan wél polyolen of andere zoetstoffen bevatten.

Suikerarm houdt in dat een product maximaal 5 gram suiker per 100 gram (of 2,5 gram per 100 ml) bevat. Dit is meer dan suikervrij, maar nog steeds relatief laag.

Zonder toegevoegde suiker betekent dat er geen suikers of andere zoetstofferende ingrediënten zijn toegevoegd tijdens de productie. Er kunnen echter van nature suikers aanwezig zijn, bijvoorbeeld uit fruit of melk.

Verwarrend? Dat begrijpen we. Lees onze uitgebreide blog zonder toegevoegde suikers eten: wat betekent het echt voor een volledig overzicht. Of bekijk de uitleg van het verschil op onze klantenservicepagina.

Bij Dieetwebshop vind je een uitgebreid assortiment producten zonder toegevoegde suiker, waaronder suikervervangers, suikervrije snacks en suikervrij brood.

Light producten en polyolen: wat staat er écht in?

Op het etiket staat 'light' — maar wat zegt dat precies? En wat heeft dat te maken met polyolen? Meer dan je misschien denkt.

'Light' is een Europese voedingsclaim die aangeeft dat een product minimaal 30% minder calorieën of 30% minder van een specifieke voedingsstof bevat dan het vergelijkbare standaardproduct. Dat kan op verschillende manieren worden bereikt: door minder vet, minder suiker, of door suiker te vervangen door zoetstoffen — waaronder polyolen.

Veel light producten bevatten dus wél polyolen. Die worden op het etiket vermeld onder koolhydraten, soms apart gespecificeerd als 'waarvan polyolen'. Voor wie netto koolhydraten telt, is het dus de moeite waard om te kijken of er polyolen in zitten en in welke hoeveelheid — want die mag je aftrekken van het totaal.

Is light altijd de slimste keuze? Niet per definitie. Lees onze FAQ is light altijd beter? voor een eerlijk beeld. En vergeet niet: een product kan light zijn qua calorieën maar alsnog relatief veel koolhydraten bevatten. Lees het etiket altijd goed, en gebruik de netto koolhydratenformule als leidraad.

Liever kiezen voor producten die specifiek zijn samengesteld voor een koolhydraatarm eetpatroon? Dan vind je bij Dieetwebshop een heel aanbod met duidelijke voedingswaarden, van suikervrije chocolade en snoep tot koolhydraatarme repen.

Suikervervangers bij Dieetwebshop: wat vind je er?

Ben je op zoek naar een goede suikervervanger voor in de keuken of als toevoeging aan je eetpatroon? Bij Dieetwebshop vind je een breed aanbod koolhydraatarme zoetmiddelen en keto-suikervervangers.

Denk aan erytritolproducten van GreenSweet, Sukrin Gold als alternatief voor bruine suiker, of de mix suikervervangers van Steviala. Liever iets kant-en-klaar? Kijk dan bij onze blog over suikervervangers en zoetstoffen voor een volledig overzicht.

En wil je weten welke producten van Dieetwebshop de meeste vezels bevatten? Check onze FAQ welke Dieetwebshop-producten de meeste vezels bevatten.